Focus KOERS 2016 - 2021

Werken aan veilig, voldoende
en gezond water...

...tegen aanvaardbare maatschappelijke kosten.

Het watersysteem beheren en ontwikkelen...

...over onze grenzen heen.

Inspelen op ontwikkelingen van
de maatschappij...

... trends en ontwikkeling ...

...door actief het gesprek aan te gaan
en samen te werken.

Beleid Uitvoering Homepage

De ambities van het waterschap worden begrensd door zijn financiële mogelijkheden

De door de kredietcrisis veranderde economische omstandigheden in Nederland hebben gevolgen voor alle overheden en dus ook voor het waterschap. Zo hebben de waterschappen met het Rijk afspraken gemaakt een deel van de kosten voor het Hoogwaterbeschermingsprogramma op zich te nemen om zo de Rijksbegroting te ontlasten. De Stichtse Rijnlanden is er door bezuinigingen en ombuigingen tot nog toe in geslaagd deze financiële verplichting op zich te nemen nagenoeg zonder daarvoor de belastingtarieven te verhogen. Ook zijn met het Rijk afspraken gemaakt over bezuinigingen in de waterketen. Beide afspraken zijn vastgelegd in het Bestuursakkoord Water.

Het waterschap heeft dus een beperkter budget om de taken uit te voeren. Uitgangspunt is dat het waterschap werkt aan een gezond watersysteem met een gezonde financiële balans: kostendekkende belastingtarieven en verantwoorde investeringsuitgaven. Ook zoekt het waterschap naar mogelijkheden om samen met private en publieke partijen doelen te realiseren, zodat gezamenlijk geïnvesteerd kan worden. Voor zowel het watersysteem als de waterketen wordt actief gezocht naar manieren om geld te besparen (voldoende water: eerlijke verdeling lusten en lasten) of geld te verdienen (gezuiverd afvalwater: van afval naar grondstof).

Het waterschapsbestuur stelt via de lijn WATERKOERS - voorjaarsnota - begroting het financiële kader vast voor de uitvoering van de waterschapstaken. Deze WATERKOERS 2016-2021 beschrijft de inhoudelijke kaders voor de periode 2016-2021. In de voorjaarsnota wordt dit jaarlijks in kostenniveau vertaald, waarbij 4 jaar vooruit wordt gekeken. De begroting maakt concreet waarvoor het komende jaar geld beschikbaar is. Om deze WATERKOERS 2016-2021 actueel te houden tot 2021 zijn alleen doelen op hoofdlijnen (als beleidsprincipes) beschreven. Daarom is er geen opgaaf van de benodigde financiële middelen opgenomen. Die is wel te vinden in de actuele voorjaarsnota en begroting.

Solidariteitsbeginsel wanneer het een publiek belang is, profijtbeginsel voor individuele belangen.

Het uitgangspunt van de omslagheffing van het waterschap is dat de belastingplichtigen in gelijke mate bijdragen in de kosten van de taakuitoefening. Met andere woorden: elke inwoner betaalt voor veiligheid tegen overstromingen, ongeacht of hij in een diepe polder met zware dijken of hoog en droog zonder dijken woont. Dit gaat ook op voor diensten van het waterschap waar alle inwoners recht op hebben. Daarnaast kan het waterschap ook diensten leveren waarvan slechts enkelen profiteren. Voor deze diensten kan het waterschap via het profijtbeginsel kosten in rekening gaan brengen bij de gebruiker. Weer anders is het als het watersysteem wordt beschadigd. Hiervoor geldt dat de veroorzaker betaalt.

In de kostentoedelingverordening is geregeld dat degenen met het grootste belang bij het werk van het waterschap daarvoor ook het meeste betalen. Het waterschap kan maar beperkt sturen binnen deze verdeling. Hoe die kosten worden toegedeeld, is onderwerp van een in intensiteit toenemende discussie, aangezwengeld door de OESO en de EU. Deze organisaties concluderen dat de vervuiler/gebruiker van het water daarvoor niet altijd de rekening gepresenteerd krijgt.

Sluiten

Zoet water voor West-Nederland

Door de strategische ligging van De Stichtse Rijnlanden midden in Nederland, vormt ons watersysteem in tijden van watertekort de hoofdaanvoerroute van zoet water voor West-Nederland.  Samen met belanghebbende partijen werkt het waterschap aan het vergroten van deze aanvoerroute: de zogenaamde 'Kleinschalige WaterAanvoer +'.

Sluiten

Grote uitdagingen in bovenregionale projecten

Het waterschap richt zich de komende jaren op een aantal grote projecten, die effect hebben op een regio die groter is dan het eigen beheergebied. Het gaat om uitdagingen voor wat betreft budget, techniek, doorlooptijd, effect op de regio en de organisatie ervan. Het waterschap is trekker van deze projecten en gaat de uitdagingen aan samen met direct betrokkenen. De doelen zijn gezamenlijk opgesteld.

Figuur: Investeringen grote projecten in begroting De Stichtse Rijnlanden

De 4 grote projecten zijn:   Zoet water voor West-Nederland     Veiliger Centraal Holland

                                        • Rioolwaterzuivering Utrecht            Kaderrichtlijn water

Naast grote projecten gaat het waterschap de komend periode op diverse vlakken samenwerken en kennis uitwisselen met partners in de regio (gemeenten, waterschappen) om ook de personele kwetsbaarheid te verminderen.

Sluiten

Gezond water mede dankzij de KRW

De waterkwaliteit en ecologie van het oppervlaktewater hebben een impuls gekregen door de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW). De eerste periode van uitvoering 2010-2015 is nu voorbij. Er zijn al veel maatregelen in de hoofdwateren (waterlichamen) uitgevoerd.

In de tweede KRW periode (2016-2027) richt het waterschap zich vooral op maatregelen in de haarvaten van het watersysteem (overig water). Deze systeembenadering passen we om een aantal redenen toe:

- maatregelen in de kleine wateren zijn mogelijk kosteneffectiever dan die in de waterlichamen;
- waterlichamen beslaan 4% van het oppervlaktewater, de meeste kansen doen zich voor in 96% (overig water) ;
- de kans om blauwe diensten in overig water te ontwikkelen is aanmerkelijk groter dan in waterlichamen.

Door de interne samenwerking binnen het waterschap te intensiveren, bijvoorbeeld door het maaibeleid af te stemmen op de KRW-doelen, maar ook door de kwaliteit van het effluent van onze RWZI’s in lijn te brengen met de ecologische kwetsbaarheid van het ontvangende water, kan het waterschap op relatief eenvoudige wijze het doelbereik vergroten.

Sluiten

Internationaal: Trade & Aid

De Stichtse Rijnlanden levert structureel een bescheiden bijdrage aan internationale programma’s, al dan niet op commerciële basis. Het waterschap levert op dit moment specifieke expertise op het gebied van (zuiverings)beheer en onderhoud.

Onder de handelsnaam “Dutch Water Authorities ” proberen de gezamenlijke waterschappen ook het Nederlands waterbeheermodel (vorm van governance) in het buitenland onder de aandacht te brengen.

Sluiten

Klimaatverandering: meer extremen

Door klimaatverandering zullen er vaker extreme buien optreden, of juist langdurige warme droge periodes.

Hierdoor kunnen problemen ontstaan, zoals:
- overstromingen en wateroverlast door stijgende waterstanden en extreem weer (wind en buien);
- langdurige periodes van droogte waardoor minder zoet water, voor bijvoorbeeld drinkwaterproductie, landbouw en natuur aanwezig is
- langdurige lage rivierafvoeren met mogelijke verzilting van de wateraanvoer;
- problemen met de waterkwaliteit en daarmee mogelijk de volksgezondheid.

Sluiten

Circulaire economie

Het waterschap staat aan de vooravond van de transitie naar een circulaire economie. Afvalwater biedt grondstoffen en energie, die opnieuw gebruikt kunnen worden. De bekende spelers hebben het niet meer alleen voor het zeggen: groepen burgers (en bedrijven) nemen steeds meer het heft in handen als het gaat om energievoorziening en afvalverwerking. Tegelijk staat de watersector steeds meer in verbinding met andere disciplines: ruimtelijke ordening, natuurbeheer, landbouw, energievoorziening en volksgezondheid. Dat vraagt meer dan ooit om vernieuwing, creativiteit en innovatie. 

Sluiten

Digitale kansen

De Omgevingswet moet zorgen voor samenhang in vraagstukken over de fysieke leefomgeving. Die samenhang ontstaat door één (digitaal) loket met informatie voor burgers en bedrijven, waar ook meldingen of aanvragen ingediend kunnen worden.

De Stichtse Rijnlanden is, als uitwerking van het rijksprogramma Digitaal 2017, hard op weg een organisatie te worden waarmee digitaal zaken zijn te doen. Goede informatievoorziening in het waterdomein is belangrijk, voor ons en voor iedereen. We zijn groot voorstander van het open data principe. Het up to date houden van gegevens, het leveren van nuttige informatieproducten, en de ontwikkeling van goede digitale instrumenten waarmee dat gebeurt, gaat de komende jaren steeds belangrijker worden. Het waterschap ziet het internet als een platform voor interactieve samenwerking met de burger.

Sluiten

Waterbewustzijn vergroten

Het waterschap wil het waterbewustzijn bij de inwoners vergroten. We leven in een delta die voor circa 60% overstroombaar is, en daar staat lang niet iedereen bij stil. In een onderzoek van de OESO (2014) wordt dit de awareness gap genoemd. Kennelijk ervaart de Nederlander waterveiligheid als vanzelfsprekend, "het is geregeld". Maar absolute veiligheid bestaat niet, althans niet tegen acceptabele maatschappelijke kosten. We kunnen veel, maar niet alles. Het waterschap gaat zijn inwoners wijzen op hun verantwoordelijkheid voor waterbeheer en waterveiligheid. Zo gaat het waterschap van zorgen voor naar samen met. Het waterschap blijft publieke zaken bedienen en onderstreept daarbij het principe van de vervuiler betaalt.

Sluiten

Loslaten en verantwoordelijk blijven 

De verhoudingen tussen overheid en samenleving zijn gewijzigd. Burgers, maatschappelijke organisaties en bedrijven wachten niet langer tot de overheid in actie komt, en trekken steeds meer hun eigen plan. Overal worden initiatieven ontplooid om gezamenlijk maatschappelijke doelen te bereiken. Het waterschap juicht dat toe en zal zijn best doen om die initiatieven ruimte te geven. Daarnaast kan het waterschap alleen zijn taken goed uitvoeren door gebruik te maken van de inzet, kennis en ervaring van anderen. Dit houdt onder andere in dat het waterschap:

- beter nadenkt over de eigen rol en die van anderen;
- processen organiseert met ruimte voor bijdragen van anderen;
- duidelijk is waar ruimte zit voor invloed van anderen en waar juist niet;
- problemen eerst met het gebied bespreekt in plaats van gelijk een oplossing aan te dragen.

Het waterschap zoekt steeds de juiste rol en houding, waarbij we zo veel mogelijk bewegen van reguleren naar loslaten.

Sluiten

Contact op maat met digitale dienstverlening

De burger verwacht dat de dienstverlening toegankelijk, transparant en op maat is en dat er werk gemaakt wordt van administratieve lastenverlichting. Het waterschap is een regiogebonden, herkenbare overheidsorganisatie, die streeft naar laagdrempelige toegankelijkheid en contact op maat over lopende zaken. Dit is leidend voor de dienstverlening en daarmee ook voor de digitale dienstverlening. Aanwezigheid in de digitale dimensie, met vindbare en toegankelijke overheidsinformatie én met de gemeente als de lokale ingang tot de overheid. Daar werken alle overheden de komende jaren aan. Uiterlijk in 2017 is alle dienstverlening digitaal aan te vragen (wettelijk verplicht). De andere kanalen, zoals balie, telefoon en post, blijven bestaan en zijn ondersteunend.

Het waterschap werkt al klantgericht met een webshop voor onder andere vergunningverlening en handhaving. Het waterschap bouwt deze webshop in de toekomst uit naar alle zaken die burgers bij het waterschap willen regelen. De drie speerpunten voor toegang via internet zijn:

1. selfservice (op zaterdagavond bij de open haard besluiten dat de steiger er moet komen en direct de vergunning aanvragen en verkrijgen),

2. alles op de kaart (visuele info) en

3. vindbare mens en organisatie (zoals digitale inspraak en ook buiten werktijden actief op social media als twitter)

Sluiten

De Stichtse Rijnlanden als netwerkorganisatie

Het waterschap gaat steeds meer in netwerkorganisaties aan de slag, waarbij het verschillende maatschappelijke belangen bij elkaar probeert te brengen. Het waterschap deelt niet alleen zijn kennis en kunde, maar geeft waar nodig ook bevoegdheden uit handen om ontstane samenwerkingsvormen slagkracht te geven. Samen werken aan gezamenlijke doelen en eigen doelen.

Waterveiligheid: met andere waterschappen, partijen in de ruimtelijke ordening en de veiligheidsregio.

Watersysteem: met andere waterschappen, gemeenten, provincies, Rijkswaterstaat, natuur en landbouw.

Waterketen: vooral samen met gemeenten.

Gezond water: samen met gemeenten, natuur en landbouw.

Sluiten

Omgevingsbewust communiceren

Het waterschap betrekt de buitenwereld in een vroeg stadium bij het (waterschaps)werk en omgevingssignalen pakt vroegtijdig op. Deze signalen vertaalt het waterschap naar een passende aanpak van planvorming, uitvoering en communicatie. Daarbij wordt telkens bekeken welke partijen bij een project of proces betrokken zijn/worden en welke rol elke partij speelt (meeweten, meedenken of meewerken). 

Het waterschap maakt zijn informatie, kennis en kunde over het regionale watersysteem en werkzaamheden beter toegankelijk. Het waterschap vraagt inwoners en samenwerkingspartners waar mogelijk, om hun kennis en deskundigheid in te brengen.

Sluiten

Moderne overheid:
het waterschap maakt mogelijk

Medewerkers van het waterschap zijn stuk voor stuk professionals, elk op zijn/haar eigen vakgebied. Hun handelen staat in het teken van de waarden die het waterschap belangrijk vindt in het contact met bewoners en andere belanghebbenden. Bij voorkeur bereikt het waterschap de waterdoelen in samenspraak met al die belanghebbenden.

Het waterschap maakt mogelijk: ‘Ja mits‘ in plaats van ‘Nee, tenzij’! Indien nodig leveren we maatwerk. Het zal niet altijd lukken om de grootste gemene deler te vinden. Soms zijn er situaties die in strijd zijn met de regelgeving, met de veiligheid, met de belangen van adequaat waterbeheer of gaat het algemeen belang boven het particuliere belang. In zulke gevallen zal het waterschap handhavend kunnen optreden langs de lijn van: hard op de inhoud en zacht in de relatie. 

Sluiten

De Stichtse Rijnlanden werkt aan veilig, voldoende en gezond water...

Als functionele overheid deelt het waterschap de publieke zorg voor een goede leefomgeving met Rijk, Provincie en Gemeente. Hoogheemraadschap de Stichtse Rijnlanden staat voor een goed functionerend systeem van grond- en oppervlaktewater, bescherming tegen overstromingen en het adequaat zuiveren van afvalwater. Hierdoor voorkomen we of beperken we (de gevolgen van) overstromingen, wateroverlast en waterschaarste. Dat doen we in samenhang met het beschermen en verbeteren van de chemische en ecologische kwaliteit van het watersysteem. (Waterwet artikel 2.1)

Veilig, voldoende en gezond water draagt bij aan een bewoonbaar land en aan een prettige leefomgeving. Het is noodzakelijk voor de primaire levensbehoeften als voedselproductie, winning van drinkwater, bevaarbare waterwegen en complete ecosystemen, en het is een voorwaarde voor een goede bewoonbaarheid van het land. Daarnaast kan water een risico zijn als het gaat om overstromingen en volksgezondheid. Er mag niet teveel water zijn, maar ook niet te weinig en het moet van voldoende kwaliteit zijn.

Waterbeheer dient een publiek belang en is daarom bij een overheid belegd: het waterschap. Maar welke waterbelangen zijn dan ‘publiek’? Publieke belangen zijn belangen waarvan de behartiging voor de samenleving als geheel wenselijk is en die de politiek zich om deze reden aantrekt. (WRR, 2000).  Het Algemeen Bestuur van het waterschap probeert om alle belangen zo goed mogelijk te dienen, maar gezien de veelheid en soms tegenstrijdigheid van die belangen zal dat niet altijd lukken. Het waterschapsbestuur zal wel de belangen, aanpak en kosten afwegen, en kiezen voor een standpunt of aanpak. Het waterschap kan en wil niet de water opgaven alleen oplossen. 

De ambities van het waterschap worden begrensd door zijn financiële mogelijkheden

De door de kredietcrisis veranderde economische omstandigheden in Nederland hebben gevolgen voor alle overheden en dus ook voor het waterschap. Zo hebben de waterschappen met het Rijk afspraken gemaakt een deel van de kosten voor het Hoogwaterbeschermingsprogramma op zich te nemen om zo de Rijksbegroting te ontlasten. De Stichtse Rijnlanden is er door bezuinigingen en ombuigingen tot nog toe in geslaagd deze financiële verplichting op zich te nemen nagenoeg zonder daarvoor de belastingtarieven te verhogen. Ook zijn met het Rijk afspraken gemaakt over bezuinigingen in de waterketen. Beide afspraken zijn vastgelegd in het Bestuursakkoord Water.

Het waterschap heeft dus een beperkter budget om de taken uit te voeren. Uitgangspunt is dat het waterschap werkt aan een gezond watersysteem met een gezonde financiële balans: kostendekkende belastingtarieven en verantwoorde investeringsuitgaven. Ook zoekt het waterschap naar mogelijkheden om samen met private en publieke partijen doelen te realiseren, zodat gezamenlijk geïnvesteerd kan worden. Voor zowel het watersysteem als de waterketen wordt actief gezocht naar manieren om geld te besparen (voldoende water: eerlijke verdeling lusten en lasten) of geld te verdienen (gezuiverd afvalwater: van afval naar grondstof).

Het waterschapsbestuur stelt via de lijn WATERKOERS - voorjaarsnota - begroting het financiële kader vast voor de uitvoering van de waterschapstaken. Deze WATERKOERS 2016-2021 beschrijft de inhoudelijke kaders voor de periode 2016-2021. In de voorjaarsnota wordt dit jaarlijks in kostenniveau vertaald, waarbij 4 jaar vooruit wordt gekeken. De begroting maakt concreet waarvoor het komende jaar geld beschikbaar is. Om deze WATERKOERS 2016-2021 actueel te houden tot 2021 zijn alleen doelen op hoofdlijnen (als beleidsprincipes) beschreven. Daarom is er geen opgaaf van de benodigde financiële middelen opgenomen. Die is wel te vinden in de actuele voorjaarsnota en begroting.

Solidariteitsbeginsel wanneer het een publiek belang is, profijtbeginsel voor individuele belangen.

Het uitgangspunt van de omslagheffing van het waterschap is dat de belastingplichtigen in gelijke mate bijdragen in de kosten van de taakuitoefening. Met andere woorden: elke inwoner betaalt voor veiligheid tegen overstromingen, ongeacht of hij in een diepe polder met zware dijken of hoog en droog zonder dijken woont. Dit gaat ook op voor diensten van het waterschap waar alle inwoners recht op hebben. Daarnaast kan het waterschap ook diensten leveren waarvan slechts enkelen profiteren. Voor deze diensten kan het waterschap via het profijtbeginsel kosten in rekening gaan brengen bij de gebruiker. Weer anders is het als het watersysteem wordt beschadigd. Hiervoor geldt dat de veroorzaker betaalt.

In de kostentoedelingverordening is geregeld dat degenen met het grootste belang bij het werk van het waterschap daarvoor ook het meeste betalen. Het waterschap kan maar beperkt sturen binnen deze verdeling. Hoe die kosten worden toegedeeld, is onderwerp van een in intensiteit toenemende discussie, aangezwengeld door de OESO en de EU. Deze organisaties concluderen dat de vervuiler/gebruiker van het water daarvoor niet altijd de rekening gepresenteerd krijgt.

Veranderende maatschappelijke behoeften vergen continue aandacht voor het watersysteem

De Stichtse Rijnlanden zorgt middels beheer en ontwikkeling van het systeem van watergangen, waterkeringen en waterzuiveringen dat het land passend is ingericht voor de gewenste gebruiksfuncties. Het waterschap besteedt hier het grootste deel van het maatschappelijke geld aan. Het watersysteem is onderdeel van de regionale leefomgeving, waarmee de inspanning van het waterschap in een breder perspectief geplaatst wordt. De behoeften van de samenleving veranderen continu en op allerlei terreinen. Daardoor, en ook door zaken als klimaatverandering, is het waterbeheer continu in beweging op de vele raakvlakken met thema’s als ruimtelijke ordening, beheer openbare ruimte, natuur en milieu.

Verantwoordelijkheden

Het anticiperen op veranderingen in de maatschappij en fysische ontwikkelingen als klimaatverandering is een verantwoordelijkheid die het waterschap samen met alle betrokken partijen wil dragen. Het waterschap stelt daarom zijn gebiedskennis en ervaring ter beschikking aan alle partners om in gezamenlijkheid aan de leefomgeving te werken. Daarnaast is het waterschap als beheerder van een goed functionerend systeem van watergangen, waterkeringen en waterzuiveringen blijvend alert op gewenste aanpassingen aan dat systeem.

Grote uitdagingen in bovenregionale projecten

Het waterschap richt zich -naast het reguliere waterbeheer- de komende jaren op een aantal grote projecten, die effect hebben op een regio die groter is dan het eigen beheergebied. Het gaat om grote uitdagingen voor wat betreft planning, budget, techniek, doorlooptijd, organisatie en effect op de regio. 

Het waterschap is trekker deze grote projecten en gaat de uitdagingen aan samen met direct betrokken overheden. De doelen zijn gezamenlijk opgesteld.

Veiliger tegen overstromingen

De dijk (A waterkering) langs de Nederrijn en Lek beschermt niet alleen ons beheergebied. Het is onderdeel van een grotere ring van dijken die samen heel ‘Centraal Holland’ beschermen tegen overstromingen vanuit de rivier. De Stichtse Rijnlanden werkt hier samen aan met de directe belanghebbers.

Zoet water voor West-Nederland

Door de strategische ligging van De Stichtse Rijnlanden midden in Nederland, vormt ons watersysteem in tijden van watertekort de hoofdaanvoerroute van zoet water voor West-Nederland.  Samen met belanghebbende partijen werkt het waterschap aan het vergroten van deze aanvoerroute: de zogenaamde 'Kleinschalige WaterAanvoer +'.

Gezond water mede dankzij de KRW

De waterkwaliteit en ecologie van het oppervlaktewater hebben een impuls gekregen door de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW). De eerste periode van uitvoering 2010-2015 is nu voorbij. Er zijn al veel maatregelen in de hoofdwateren (waterlichamen) uitgevoerd.

In de tweede KRW periode (2016-2027) richt het waterschap zich vooral op maatregelen in de haarvaten van het watersysteem (overig water). Deze systeembenadering passen we om een aantal redenen toe:

- maatregelen in de kleine wateren zijn mogelijk kosteneffectiever dan die in de waterlichamen;
- waterlichamen beslaan 4% van het oppervlaktewater, de meeste kansen doen zich voor in 96% (overig water) ;
- de kans om blauwe diensten in overig water te ontwikkelen is aanmerkelijk groter dan in waterlichamen.

Door de interne samenwerking binnen het waterschap te intensiveren, bijvoorbeeld door het maaibeleid af te stemmen op de KRW-doelen, maar ook door de kwaliteit van het effluent van onze RWZI’s in lijn te brengen met de ecologische kwetsbaarheid van het ontvangende water, kan het waterschap op relatief eenvoudige wijze het doelbereik vergroten.

Nog beter gezuiverd afvalwater in Utrecht

De rioolwaterzuivering van de stad Utrecht wordt vernieuwd. De installatie is deels verouderd en verdere ontwikkeling is noodzakelijk. Daarnaast zijn de natuurdoelen van de rivier de Vecht, in beheer bij buurwaterschap Amstel, Gooi en Vecht, nu ambitieuzer dan bij de bouw in de jaren 70.

Internationaal: Trade & Aid

De Stichtse Rijnlanden levert structureel een bescheiden bijdrage aan internationale programma’s, al dan niet op commerciële basis. Het waterschap levert op dit moment specifieke expertise op het gebied van (zuiverings)beheer en onderhoud.

Onder de handelsnaam “Dutch Water Authorities” proberen de gezamenlijke waterschappen ook het Nederlands waterbeheermodel (vorm van governance) in het buitenland onder de aandacht te brengen.

De maatschappij verandert snel…

Het waterschap ziet veel veranderingen op zich afkomen, vooral in de relatie met bewoners, maatschappelijke organisaties en bedrijven. Zij trekken steeds meer hun eigen plan buiten overheden om. Overal worden initiatieven ontplooid om gezamenlijk maatschappelijke doelen te bereiken.

Elkaar nodig

De participatiesamenleving bestaat al; het is de overheid die moet veranderen om de samenleving de gevraagde ruimte te geven. Zeker niet alleen uit financiële overwegingen, maar vooral omdat de overheid haar taken niet kan uitvoeren zonder ruimte te geven aan en gebruik te maken van de inzet, kennis en ervaring van anderen.

…het waterschap verandert mee.

In die veranderende omgeving moet het waterschap mee veranderen . We moeten leren om zaken los te laten en om meer ruimte te laten voor initiatieven van derden. Het waterschap versoepelt en schrapt waar mogelijk regels die als klemmend of betuttelend worden ervaren. Een voorbeeld hiervan is de nieuwe Keur, die uitgaat van het principe 'Ja, mits’ in plaats van ‘Nee, tenzij’.

Samen invullen

Ook in de planvorming en uitvoering biedt het waterschap waar mogelijk ruimte aan bijdragen van anderen. Het waterschap duidt in grote lijnen de problemen en zijn eigen doel, en betrekt betrokkenen voor ideeën en oplossingsrichtingen. De plannen zijn aan de voorkant niet dichtgetimmerd met specifieke maatregelen en doelstellingen. Deze WATERKOERS is daar een voorbeeld van.

Meebewegen met de samenleving
vergt innovatie

De samenleving vraagt van het waterschap om het werk effectief te doen tegen aanvaardbare maatschappelijke kosten. Het waterschap doet dat door prioriteiten te stellen en door te kijken waar kansen liggen om aan te sluiten bij projecten van anderen. Daarbij maakt het waterschap gebruik van nieuwe methoden en producten.

Experimenteerruimte beschikbaar

Het waterschap biedt ook experimenteerruimte aan marktpartijen om praktijkervaring op te doen met nieuwe technologie, bijvoorbeeld op onze rioolwaterzuiveringen. Het waterschap deelt zijn kennis en ervaring met andere partijen, zoals kennisinstellingen, overheden en het bedrijfsleven.

Klimaatverandering: meer extremen

Door klimaatverandering zullen er vaker extreme buien optreden, of juist langdurige warme droge periodes.

Hierdoor kunnen problemen ontstaan, zoals:
- overstromingen en wateroverlast door stijgende waterstanden en extreem weer (wind en buien);
- langdurige periodes van droogte waardoor minder zoet water, voor bijvoorbeeld drinkwaterproductie, landbouw en natuur aanwezig is
- langdurige lage rivierafvoeren met mogelijke verzilting van de wateraanvoer;
- problemen met de waterkwaliteit en daarmee mogelijk de volksgezondheid.

Circulaire economie

Het waterschap staat aan de vooravond van de transitie naar een circulaire economie. Afvalwater biedt grondstoffen en energie, die opnieuw gebruikt kunnen worden. De bekende spelers hebben het niet meer alleen voor het zeggen: groepen burgers (en bedrijven) nemen steeds meer het heft in handen als het gaat om energievoorziening en afvalverwerking. Tegelijk staat de watersector steeds meer in verbinding met andere disciplines: ruimtelijke ordening, natuurbeheer, landbouw, energievoorziening en volksgezondheid. Dat vraagt meer dan ooit om vernieuwing, creativiteit en innovatie.

Digitale kansen

De Omgevingswet moet zorgen voor samenhang in vraagstukken over de fysieke leefomgeving. Die samenhang ontstaat door één (digitaal) loket met informatie voor burgers en bedrijven, waar ook meldingen of aanvragen ingediend kunnen worden.

De Stichtse Rijnlanden is, als uitwerking van het rijksprogramma Digitaal 2017, hard op weg een organisatie te worden waarmee digitaal zaken zijn te doen. Goede informatievoorziening in het waterdomein is belangrijk, voor ons en voor iedereen. We zijn groot voorstander van het open data principe. Het up to date houden van gegevens, het leveren van nuttige informatieproducten, en de ontwikkeling van goede digitale instrumenten waarmee dat gebeurt, gaat de komende jaren steeds belangrijker worden. Het waterschap ziet het internet als een platform voor interactieve samenwerking met de burger.

Waterbewustzijn vergroten

Het waterschap wil het waterbewustzijn bij de inwoners vergroten. We leven in een delta die voor circa 60% overstroombaar is, en daar staat lang niet iedereen bij stil. In een onderzoek van de OESO (2014) wordt dit de awareness gap genoemd. Kennelijk ervaart de Nederlander waterveiligheid als vanzelfsprekend, "het is geregeld". Maar absolute veiligheid bestaat niet, althans niet tegen acceptabele maatschappelijke kosten. We kunnen veel, maar niet alles. Het waterschap gaat zijn inwoners wijzen op hun verantwoordelijkheid voor waterbeheer en waterveiligheid. Zo gaat het waterschap van zorgen voor naar samen met. Het waterschap blijft publieke zaken bedienen en onderstreept daarbij het principe van de vervuiler betaalt.

Loslaten en verantwoordelijk blijven 

De verhoudingen tussen overheid en samenleving zijn gewijzigd. Burgers, maatschappelijke organisaties en bedrijven wachten niet langer tot de overheid in actie komt, en trekken steeds meer hun eigen plan. Overal worden initiatieven ontplooid om gezamenlijk maatschappelijke doelen te bereiken. Het waterschap juicht dat toe en zal zijn best doen om die initiatieven ruimte te geven. Daarnaast kan het waterschap alleen zijn taken goed uitvoeren door gebruik te maken van de inzet, kennis en ervaring van anderen. Dit houdt onder andere in dat het waterschap:

- beter nadenkt over de eigen rol en die van anderen;
- processen organiseert met ruimte voor bijdragen van anderen;
- duidelijk is waar ruimte zit voor invloed van anderen en waar juist niet;
- problemen eerst met het gebied bespreekt in plaats van gelijk een oplossing aan te dragen.

Het waterschap zoekt steeds de juiste rol en houding, waarbij we zo veel mogelijk bewegen van reguleren naar loslaten.

Contact op maat met digitale dienstverlening

De burger verwacht dat de dienstverlening toegankelijk, transparant en op maat is en dat er werk gemaakt wordt van administratieve lastenverlichting. Het waterschap is een regiogebonden, herkenbare overheidsorganisatie, die streeft naar laagdrempelige toegankelijkheid en contact op maat over lopende zaken. Dit is leidend voor de dienstverlening en daarmee ook voor de digitale dienstverlening. Aanwezigheid in de digitale dimensie, met vindbare en toegankelijke overheidsinformatie én met de gemeente als de lokale ingang tot de overheid. Daar werken alle overheden de komende jaren aan. Uiterlijk in 2017 is alle dienstverlening digitaal aan te vragen (wettelijk verplicht). De andere kanalen, zoals balie, telefoon en post, blijven bestaan en zijn ondersteunend.

Het waterschap werkt al klantgericht met een webshop voor onder andere vergunningverlening en handhaving. Het waterschap bouwt deze webshop in de toekomst uit naar alle zaken die burgers bij het waterschap willen regelen. De drie speerpunten voor toegang via internet zijn:

1. selfservice (op zaterdagavond bij de open haard besluiten dat de steiger er moet komen en direct de vergunning aanvragen en verkrijgen),

2. alles op de kaart (visuele info) en

3. vindbare mens en organisatie (zoals digitale inspraak en ook buiten werktijden actief op social media als twitter)

De Stichtse Rijnlanden als netwerkorganisatie

Het waterschap gaat steeds meer in netwerkorganisaties aan de slag, waarbij het verschillende maatschappelijke belangen bij elkaar probeert te brengen. Het waterschap deelt niet alleen zijn kennis en kunde, maar geeft waar nodig en mogelijk ook bevoegdheden uit handen om ontstane samenwerkingsvormen slagkracht te geven. Samen werken aan gezamenlijke doelen en eigen doelen.

Waterveiligheid: met andere waterschappen, partijen in de ruimtelijke ordening en de veiligheidsregio.

Watersysteem: met andere waterschappen, gemeenten, provincies, Rijkswaterstaat, natuur- landbouw- en visserijorganisaties.

Waterketen: vooral samen met gemeenten.

Gezond water: samen met gemeenten, natuur- en landbouworganisaties, landgoedeigenaren, gebiedscollectieven.

Omgevingsbewust communiceren

Het waterschap betrekt de buitenwereld in een vroeg stadium bij het (waterschaps)werk en omgevingssignalen pakt vroegtijdig op. Deze signalen vertaalt het waterschap naar een passende aanpak van planvorming, uitvoering en communicatie. Daarbij wordt telkens bekeken welke partijen bij een project of proces betrokken zijn/worden en welke rol elke partij speelt (meeweten, meedenken of meewerken). 

Het waterschap maakt zijn informatie, kennis en kunde over het regionale watersysteem en werkzaamheden beter toegankelijk. Het waterschap vraagt inwoners en samenwerkingspartners waar mogelijk, om hun kennis en deskundigheid in te brengen.  

Educatie over waterbeheer

Leren over water is van levensbelang in Nederland. Het waterschap wil inwoners van het werkgebied waterbewust maken, zodat zij kunnen bijdragen aan een mooie en veilige leefomgeving. Jongeren zijn de waterbeheerders van de toekomst. Het waterschap investeert graag in hun betrokkenheid bij water en levert daarom een bijdrage aan het onderwijs op alle niveaus.

Moderne overheid:
het waterschap maakt mogelijk

Medewerkers van het waterschap zijn stuk voor stuk professionals, elk op zijn/haar eigen vakgebied. Hun handelen staat in het teken van de waarden die het waterschap belangrijk vindt in het contact met bewoners en andere belanghebbenden. Bij voorkeur bereikt het waterschap de waterdoelen in samenspraak met al die belanghebbenden.

Het waterschap maakt mogelijk: ‘Ja mits‘ in plaats van ‘Nee, tenzij’! Indien nodig leveren we maatwerk. Het zal niet altijd lukken om de grootste gemene deler te vinden. Soms zijn er situaties die in strijd zijn met de regelgeving, met de veiligheid, met de belangen van adequaat waterbeheer of gaat het algemeen belang boven het particuliere belang. In zulke gevallen zal het waterschap handhavend kunnen optreden langs de lijn van: hard op de inhoud en zacht in de relatie.

Actief het gesprek aangaan

Het waterschap zoekt actief de dialoog met belanghebbenden in het gebied. Het waterschap is met vele medewerkers buiten zichtbaar aanwezig, wil weten wat er speelt en staat open voor ideeën en ieders kijk. Het waterschap onderzoekt samen met belanghebbenden wat het probleem of de kans is, hoe het aangepakt kan worden, wat ieders rol daar in is en gaat (bij voorkeur) samen aan de slag.

Draai u tablet een kwart slag Sorry, no mobile version yet